De man die fotonica uitlegt aan mensen die niet weten wat het is
Jacco Overdulve is freelance marketeer. Hij werkt voor bedrijven in agri, installatie, bouw en fotonica. Niet omdat hij toevallig in die hoek belandde, maar omdat hij techniek leuk vindt. "Ik kan de techniek heel goed uitleggen naar de basisprincipes die het publiek in feite goed kent", zegt hij. "En dat is handig als marketeer."
Een van zijn huidige opdrachtgevers is Photon First, een scale-up die productiefaciliteiten heeft voor fotonisch geïntegreerde chips en aan fiber optic sensing doet. Dat laatste is een technologie waarmee men met behulp van lasertechnologie de structuur van materialen continu kan meten, temperatuur, rekstrek, snelheid. Overdulve werkt er al twee jaar, twee dagen per week. Hij heeft weinig op met wiskunde B en natuurkunde. Maar de technische sector heeft hem wel gevonden.
Van global marketing bij Skifly naar de keukens van tientallen bedrijven
Overdulve deed een MBA in Amerika en bouwde daarna een carrière op in loondienst met een stevige internationale component. Bij Skifly deed hij tien jaar global marketing en verving hij regelmatig de exportmanager als die uitviel. "Dan vloog ik bijvoorbeeld naar her om eigenlijk de sales op te pakken", zegt hij.
De stap naar freelance maakte hij niet vanuit een impuls maar na een langere periode van twijfel. Het zetje kwam uiteindelijk van zijn vrouw. Niet om zekerheid te zoeken, maar om de onzekerheid te omarmen. "De hele tijd binnen één bedrijf zitten, dat zag ik niet gebeuren", zegt hij. "Dan heb je iets opgebouwd en vervolgens... en dan." Het freelanceleven biedt hem wat loondienst structureel niet kon geven: telkens een andere keuken, een andere cultuur, andere uitdagingen.
Een vliegende start, en dan stilte
Nadat zijn dienstverband bij Solar Nederland eindigde, midden in de coronaperiode, nam Overdulve een helder besluit. "Op het moment dat je een duidelijk besluit neemt, dan gaat ook iets rollen", zegt hij. Hij kwam terecht bij Vredo en had naar eigen zeggen een vloeiend begin. De eerste grote opdracht volgde direct.
Maar in die beginperiode maakte hij een fout die veel startende freelancers herkennen: hij vergat zijn eigen marketing. Toen de opdracht bij Vredo afliep, was er geen pijplijn. "Waar zijn de opdrachten nu? Die vliegen niet zomaar naar binnen." De stilte die volgde confronteerde hem ook op een ander vlak: er was niemand om mee te sparren. "Iedereen is gewoon door aan het gaan in het leven", zegt hij. Het isolement van de zelfstandige had hij onderschat.
Tarieven: tussen de 90 en 125 euro, afhankelijk van het vraagstuk
Overdulve werkt met een tariefstelling die hij afstemt op de aard van het project, de omvang van de organisatie en de duur van de samenwerking. Voor positioneringsvraagstukken op directieniveau rekent hij 110 tot 125 euro per uur. Voor meer operationele werkzaamheden ligt het tarief rond de 90 euro, soms iets lager. "Ik probeer wel te werken richting een vast tarief", zegt hij, maar hij nuanceert dat direct door te wijzen op de variabelen die zijn keuze beïnvloeden.
Zijn langere opdrachten duren vaak een jaar. Bij Photon First is hij inmiddels twee jaar actief, mede omdat de complexiteit van het bedrijf de samenwerking verlengt. Zijn rol is ook bewust tijdelijk van aard. "Ze hebben de afgelopen twee jaar part-time de toegang gehad tot een senior marketing professional. En vaak is daar wel het budget voor, maar nog niet voor iemand die in vaste dienst aankomt." Op het moment dat die ruimte er wel is, draagt hij over.
Het netwerk als antwoord op het isolement
Na de stille periode na Vredo sloot Overdulve aan bij SMG, Sales Marketing Group, een netwerk van freelancers in sales en marketing. Hij was al eerder benaderd door de eigenaar, Dolf Kost, maar had er toen geen behoefte aan. De lege agenda veranderde dat perspectief.
SMG werkt met een maandelijkse afdracht op basis van omzet en uren. Leden kunnen trainingen volgen, events bezoeken en bouwen loyaliteitskorting op naarmate ze langer deelnemen. Maar voor Overdulve zit de waarde elders. "Het is meer dan alleen maar een vehicle om aan een opdracht te komen. Het is ook een groep van mensen wat elkaars uitdaging kent. Waar je leuke dingen mee doet. Maar waar je ook gewoon je leed mee kan delen." Hij noemt het een bedrijf, maar dan net even anders.
De AOV: weten dat het moet, het toch uitstellen
Er is één onderwerp waarbij Overdulve opvallend nuchter blijft over zijn eigen tekortkomingen. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering heeft hij nog niet afgesloten. Zijn pensioenopbouw in de loondienstjaren is intact, zegt hij, en de AOV komt wel. "Ik ben niet de gekste, laat ik het even zo zeggen."
Zijn toenmalige accountant adviseerde hem de pensioenopbouw als freelancer voorlopig te laten rusten. Tot zijn vijftigste bouwde hij in loondienst volop op, de laatste jaren tellen flink mee. Maar de AOV is een andere categorie: dat is geen keuze om iets later te doen, dat is een risico dat hij bewust draagt. Het zegt iets over hoe ook ervaren freelancers met hoge tarieven en solide opdrachten soms de administratieve kant van hun ondernemerschap voor zich uitschuiven.
Het patroon achter de losse projecten
Wat het verhaal van Overdulve illustreert is iets dat breder speelt in de freelancemarkt voor senior professionals. De combinatie van hoge tarieven, korte of middellange opdrachten en een duidelijke sectorspecialisatie biedt echte vrijheid, maar kent ook een structurele kwetsbaarheid. De pijplijn droogt op als je je eigen zichtbaarheid verwaarloost. Het netwerk is geen luxe maar noodzaak. En de verzekeringen die in loondienst automatisch geregeld zijn, vragen als zelfstandige een actieve keuze die makkelijk te verschuiven valt.
Overdulve heeft die lessen grotendeels getrokken, zij het niet allemaal op hetzelfde moment. Zijn payoff is Creating Progress. Vooruitgang boeken, maar ook: geen stilstand veroorzaken. Dat geldt, zo blijkt, net zo goed voor hemzelf als voor zijn opdrachtgevers.