Jeroen van Uden verkoopt zwembaden, jacuzzi's en barbecues. Het klinkt als een comfortabel nichebedrijf voor mensen met een grote tuin en een dikke portemonnee. De werkelijkheid is grilliger: een hyperseizoenaal businessmodel waarbij in februari het geld al op is, de voorraad maanden van tevoren ingekocht moet worden en een tegenvallende zomer direct in de jaarcijfers terechtkomt. Van Uden leidde Toppie door een explosiegroeifase tijdens corona, een harde terugval daarna, een reorganisatie, meerdere overnames en uiteindelijk een financieringsronde waarbij binnen een uur ruim drie miljoen euro werd opgehaald. Wat dat vertelt over groeifinanciering buiten de bank, over seizoensbedrijven en over wat ondernemerschap in de praktijk inhoudt, is scherper dan de gemiddelde successtory.
De explosie na corona, en de kater
Tijdens de coronajaren groeide Toppie explosief. Mensen zaten thuis, hadden geld over en legden tuinen aan. Na die piek volgde wat Van Uden omschrijft als een periode van resetten. "Er zijn heel veel businesses die na die tijd toch ook wel eventjes weer hebben moeten resetten. Wij waren daar eentje van." Tegelijkertijd stapelden externe factoren zich op: een energiecrisis, een supply chain die volledig overhoop lag, containers die alle kanten op gingen en een inflatie die de kostenkant onder druk zette. "Dat zijn allemaal externe dingen waar je niet zo heel veel grip op hebt. En dat zijn dingen die moet je een beetje uitzetten."
Uitzetten betekende in de praktijk: focus op wat wél te beïnvloeden was. Er volgde een reorganisatie. Van Uden, van nature iemand die mensen veel vrijheid en eigen verantwoordelijkheid geeft, merkte dat hij moest terugschakelen. "Toen voelde ik me weer eventjes een heel nitty gritty micromanager. Even alles terugpakken wat ik voelde dat ik hier en daar ook wel een klein beetje was kwijtgeraakt." De fruitmanden verdwenen van kantoor, niet als symbolisch gebaar, maar als signaal naar het team dat de marges smal waren. "In de slechtere dagen hebben we echt tot aan de fruitmanden van tafel gehaald. Om ook iedereen te laten zien: jongens, het is even..."
Waarom de bank afhaakt als het tegenzit
Het seizoenskarakter van Toppie maakt de financieringsbehoefte structureel en voorspelbaar tegelijk. De inkoop van voorraad voor de zomer moet maanden van tevoren worden gedaan. "In februari hebben we alles uitgegeven. Om klaar te stomen voor die zomer." Zolang het goed gaat, werkt bankfinanciering. Maar in de moeilijkere jaren leerde Van Uden een les die veel ondernemers herkennen: "Een bank is niet per se de business partner die je dan op dat moment zoekt."
Via een zoekopdracht, naar eigen zeggen deels via ChatGPT, kwam Toppie uit bij NL Investeert, een platform dat particuliere investeerders koppelt aan groeiende bedrijven. De constructie werkt als een pitch aan een club van investeerders die vervolgens kunnen instappen. Toppie diende zijn cijfers en onderbouwing in. Het eerste resultaat verraste Van Uden zelf: ruim drie miljoen euro opgehaald binnen een uur. "Ik heb nog een hele leuke foto waarbij we zo eventjes zitten te kijken, met de benen op het bureau, weer aan het refreshen." Een tweede ronde was nog sneller afgerond: binnen een kwartier. De constructie herhaalt zich jaarlijks zolang de groeiambitie dat vereist, al is het doel op termijn minder afhankelijk te worden van externe financiering.
Overnames als overlevingsstrategie
De moeilijke periode bracht niet alleen bezuinigingen, maar ook nieuwe richtingen. Toppie had te veel voorraad liggen en opende een B2B-groothandelskanaal onder de naam Woo. Dat liep goed genoeg om door te zetten. Vervolgens meldde zich een Belgische ondernemer die voorraadfinanciering zocht. Van Uden had geen geld, maar wel voorraad. "Die financiering had ik niet, maar ik had enorm veel voorraad. Dus daar kon ik hem ook mee helpen." Die ondernemer werd uiteindelijk aandeelhouder in de groep.
Vorig jaar kwam Heuts op het pad van Van Uden: een partij die volledig wilde stoppen met zwembaden, sleutel omdraaien, klaar. "Voor ons was dat wel een hele mooie kans." Toppie nam de voorraad en de webshops over en zette Heuts voort. Later volgde nog een groothandel, Bloodrops, die werd geïntegreerd via wat Van Uden omschrijft als "met gesloten beurs", een samenwerking zonder directe financiële transactie. De groep telt inmiddels vijf aandeelhouders en meerdere merken, waaronder Aquasfeer, het originele zwembadbouwbedrijf. De overkoepelende groepsnaam gaat veranderen van Leuke Dingen Doen naar Team Pool of Tomorrow.
30 miljoen omzet, 50 vaste mensen — en 120 extra in de zomer
Toppie draait op jaarbasis een omzet van ongeveer 30 miljoen euro. Het vaste team bestaat uit 50 mensen, maar in de zomermaanden komen daar zo'n 120 tijdelijke krachten bij om de operationele piek op te vangen. "We zitten met 50 kerstpakketten groot. En in de zomer komen er nog een keer 120 bij." Die piek is niet alleen logistiek een uitdaging, maar ook cultureel: vaste medewerkers die liever vakantie hebben dan in het magazijn te staan, en een bedrijfscultuur die toch probeert er een gezamenlijk moment van te maken. Code geel betekent alle hens aan dek, inclusief het management op de vloer. "Dan proberen we er wel een feestje van te maken. Want dan is dat wel ons moment."
België is inmiddels goed voor 35 procent van de omzet. Verdere internationale expansie staat niet op korte termijn op de agenda voor Toppie zelf, al ziet Van Uden in Heuts een geschikter vehikel om nieuwe markten te verkennen.
"Hocus pocus focus": van 5.000 producten naar wellnessspecialist
Toppie verkoopt momenteel ruim 5.000 producten, inclusief outdoor-artikelen die ver buiten de kern van het assortiment vallen. Daar gaat verandering in komen. Van Uden is expliciet: het outdoor-segment stopt. "Hocus pocus focus", noemt hij het zelf. De strategische richting is wellness en water: zwembaden, spa's, jacuzzi's, barbecues en terrasoverkappingen. Tenten en bergschoenen zijn een ander domein.
De ambitie reikt verder dan alleen producten verkopen. Toppie bouwt aan een servicemodel: eigen transport, installatie aan huis en mogelijk onderhoudscontracten. "Iemand die hem ook even netjes in je tuin zet en hem ook even installeert of aansluit, dat hopen wij wel te gaan worden." De fysieke winkel van 700 vierkante meter in Gorinchem speelt daarin een rol, al is het aandeel in de totale omzet nog klein. Voor bepaalde aankopen, een jacuzzi, een ingebouwd zwembad, wil de klant het product zien en de verkoper in de ogen kijken. "Dan wil je toch even die verkoper zijn ogen hebben aangekeken. Zeker weten dat alles goed gaat komen."
Het ondernemersgevoel dat niet uitstaat
Van Uden is helder over wat ondernemerschap hem kost. De vrijheid die op sociale media wordt verkocht, herkent hij niet. "Het stopt niet. Mijn hoofd staat niet stil. En dat neem je 's avonds mee. Daar sta je mee op. Dat heb je in je weekenden." Langdurig ziek zijn ziet hij als een reëel risico dat hij liever niet wil testen. Tegelijkertijd is er geen exitplan, geen punt op de horizon. "Ik ben heel blij dat ik het weer leuk vind. Er zijn een paar jaar geweest waarbij ik het echt niet zo leuk vond."
Wat hem drijft, vergelijkt hij met sporters die genieten van spierpijn. "Die spierpijn zit dan in je hoofd. Maar dat is een mentale spierpijn ofzo. Dit was wel pittig. Maar we hebben het wel weer gekend. Het is alweer kicken." Het is een beschrijving die weinig romantiseert, maar ook niet klaagt. Een bedrijf dat door een zware periode heen is, nu weer groeit, en een ondernemer die dat precies weet te benoemen.