Een meisje uit Wageningen met grote plannen
Valerie van Zuijlen groeide op in Wageningen, een stad die niet bepaald bekendstaat als springplank naar de internationale ondernemerswereld. Toch begon haar ongewone pad al vroeg. Op de middelbare school deed ze havo-vwo en had ze aanvankelijk het oog laten vallen op een rechtenstudie. Niet uit abstracte interesse in het recht, maar vanuit een concrete aanleiding. Haar ouders waren gescheiden op een manier die de rechter erbij betrok. "Ik wilde gewoon weten hoe het zit", zegt ze. Dat rechtvaardigheidsgevoel, gecombineerd met een diepgewortelde behoefte om dingen te begrijpen in plaats van ze blindelings uit te voeren, zou haar hele studieloopbaan kleuren.
Uiteindelijk koos ze niet voor rechten maar voor de kunstacademie. Grafisch ontwerp leek haar een vakgebied met toekomstperspectief. Toch bleef haar blik al snel niet bij het poster of het ontwerp zelf, maar bij wat er achter haar computerscherm gebeurde. "Hoe werkt dat nou eigenlijk?" Die vraag werd groter dan de opleiding zelf.
Stanford, Silicon Valley en de roddels over Zuckerberg
Ze was zeventien toen ze afstudeerde, en besloot daarna niet de makkelijkste weg te kiezen. Ze meldde zich aan bij Stanford, simpelweg omdat ze dat de beste school ter wereld vond op het gebied van technologie. Voor haar motivatiebrief schreef ze geen standaard tekst, maar leverde ze in wat ze zelf omschrijft als een "gekke tekst" over hoe zij dacht en redeneerde. Ze werd aangenomen.
In Silicon Valley maakte ze mee hoe jong talent elkaar opzocht in hotellobby's waar ook investeerders rondliepen. "De roddels gingen dat Mark Zuckerberg er vroeger ook naartoe was gegaan in zijn jersey. Wij gingen dat ook proberen, en ze stonden daar echt, dat was geen flauwe kul." Het voelde als een film, zegt ze. Maar tegelijkertijd realiseerde ze zich dat coderen weliswaar krachtig was, maar voor haar te langzaam. Ze wilde ideeën kunnen uitwerken, niet maanden wachten voor ze iets tastbaars had. Creativiteit bleef haar kern.
Twee masters tegelijk, op twee continenten
Terug in Nederland begon ze aan een master aan de Gerrit Rietveld Academie in Amsterdam, die ze afsloot met een summa cum laude. Maar voor ze die rondmaakte, arriveerde er een officiële envelop. Geen e-mail, een echte brief: ze was aangenomen aan de New York University Tisch School of the Arts, een filmschool waar namen als Christopher Nolan, Lady Gaga en Taylor Swift studeerden. "Ik dacht, dit bestaat niet. Ik ben opgegroeid op het platteland, en dan denk je toch even: the sky is blijkbaar echt niet the limit."
De financiering was geen probleem, want ze kreeg een scholarship. Wat wél een probleem leek, was dat ze haar Nederlandse master nog moest afronden. De oplossing was even nuchter als ambitieus: beide masters tegelijk doen. Ze sprokkelde alle ermans bij elkaar die ze had en deed het gewoon. Gevraagd wat haar zo bijzonder maakt, geeft ze een antwoord dat clichématig klinkt maar in haar geval een feitelijke verklaring is: "Als je ergens volledig in gelooft en het is het liefste wat je doet, dan lukt het ook."
Van Hong Kong tot een wereldwijd netwerk
Na de twee masters bleef het niet stil. Ze deed ook nog een semester videogamestudies in Hong Kong, omdat games "de toekomst" waren en ze ook dáár wilde begrijpen hoe het zat. Wat ze ziet als vakantie, combineert ze met studeren. Het bijeffect is een vriendennetwerk dat zich niet laat begrenzen door landsgrenzen. "Als je me vraagt waar mijn vrienden zitten: ik heb een kern in Nederland, maar eigenlijk is dat wereldwijd."
De keuze om steeds weer een nieuwe studie te beginnen was nooit willekeurig. Er zat een patroon in: ze wilde iets begrijpen, zocht de beste plek om dat te leren, en ging er dan ook daadwerkelijk naartoe. Rechten vanwege een scheiding, grafisch ontwerp vanwege creativiteit, technologie vanwege nieuwsgierigheid naar haar computer, film om creativiteit en techniek te combineren, games omdat de industrie groeide. Elke stap had een aanleiding.
Een vader als ondernemer, een les als fundament
Haar vader is ondernemer en verbleef veel in Amerika. Daardoor reisde ze als kind al geregeld heen en weer. Die internationale blik was, zoals ze het zelf omschrijft, met de paplepel ingegoten. Maar ook de lesjes over handelen, sales en doorzetten kwamen van thuis. "Als je niet vecht voor iets, dan lukt het je niet." Ze kijkt inmiddels anders terug op de scheiding van haar ouders, nu ze zelf ouder wordt en ziet hoe beiden haar volledig steunen. "Ik kan geen betere ouders wensen."
Ondernemen en de wereld verbeteren zijn hetzelfde
Al die studies, al die ervaringen, al die continenten, ze mondden uiteindelijk uit in het ondernemerschap. Gevraagd in een reeks snelle dilemma's of ondernemen of de wereld verbeteren haar voorkeur heeft, aarzelt ze geen moment: "Dat is hetzelfde." Het is een antwoord dat iets zegt over hoe zij haar eigen werk ziet. Niet als een doel op zich, maar als middel. De nieuwsgierigheid die haar van Wageningen naar Stanford dreef, van grafisch ontwerp naar filmschool, van Hong Kong naar Amsterdam, is dezelfde drijfveer die haar nu als ondernemer in beweging houdt.